خط میخی 3000 ساله سراب در ارتفاعات روستای رازلیق /اورارتورها
رازليق تابع شهرستان سراب است و از شمال به كوه سبلان محدود مي شود در اين محل در بستر رودخانه پسلر سنگ نوشته اي وجود دارد كه به سنگ نبشته رازليق معروف است براي رسيدن به پاي كتيبه ابتدا بايد به رازليق رفت از رازليق بايد راهي روستايه ديزهج سفيا شد سنگ نوشته در كنار اين روستا (ضلع شمال غربي) در كوه زاغالان بر روي صخره اي مرتفع وقاع شده است.
كتيبه رازليق بر صخره اي از كوه زاغان واقع در 12 كيلومتري شمال سراب در ناحيه رازليق كنده شده است.ابعاد اين سنگ نبشته 80 در 120 سانتي متر است و متن آن 16 سطر است.اين سنگ نبشته مربوط به آرگيشتي دوم (685-730 ق.م) پادشاه اورارتو و به مناسبت پيروزي درجنگ و تسخير سرزمينهاي آرهوفشولو، بوقو، گيردو، گيتوهاني، توايشدو، روتومني، نوشته شده است.

امپراطوری اورارتو که خط میخی رازلیق را ایجاد کرده است :
از منابع آشوري ميتوان فهميد كشور اورارتو در يك منطقه كوهستاني در جنوب شرقي درياچه وان قرار داشته است.در اين منابع سلمانصر اول از لشكر كشي هاي خود بر عليه آنها گفته است كه مربوط به سالهاي 1270پ م است. از اين منابع ميتوان نتيجه گرفت در قرن 13پ م اورارتو كشور نبوده بلكه اجتماعي از 8 قوم متحد بوده است.اين اقوام به مرور قوت گرفتند تا اينكه در قرن 8 پ م توانستند كنترل مديترانه را به دست بگيرند. در همه عمر دولت اورارتو آشور يها با آنها مي جنگيدند و ظاهرا جنگ آنها بيشتر به خاطر داراييهاي اورارتوييان بوده است. پايان كار اورارتو را مي توان در سال 609پ م دانست
نژاد مردم اورارتو هنوز به طور دقیق شناسایی نشده است بسیاری از دانشمندان اورارتورها را مهاجرانی از آسیای مرکزی و از نژاد آلتایی (ترک / مغول ) می دانند و تعدادی از باستان شناسان اورارتورها را دنباله قوم هوريان شمال بين النرين بودند و زبان آنها با زبان ايبريان همانند است. شهرهاي اورارتو بسيار مستحكم با خانه هاي بزرگ بودند كه مردم بين النهرين از اينگونه شهر سازي اطلاع نداشتندو .ساختمانها سقفهاي شيرواني دو شيبه داشتند .در قرن هشت پيش از ميلاد فتوحات اورارتوييان به شمال غربي ايران رسي و پارسيان تحت سلطه آنان قرار گرفتند. پس از آنكه پارسها به مناطق بختياري تا شوشتر مهاجرت كردند بسياري از تجربه هاي اورارتويي را نيز با خود بردند-مانند سقف مقبره كورش- . ايشپوايني و منوا دو شاه اورارتويي مرزهاي اين كشور را بسيار گسترش دادند. آنها همچنين به آباد كردن نواحي تسخير شده پرداختند. سيستم آبياري آنها با قنات بسيار چشم گير است .
+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و یکم اسفند ۱۳۹۲ ساعت 19:48 توسط ناصر سرابی
|